{"id":390,"date":"2024-03-28T15:41:28","date_gmt":"2024-03-28T15:41:28","guid":{"rendered":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/?p=390"},"modified":"2024-08-27T10:51:57","modified_gmt":"2024-08-27T10:51:57","slug":"testament-a-zasady-wspolzycia-spolecznego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/2024\/03\/28\/testament-a-zasady-wspolzycia-spolecznego\/","title":{"rendered":"Testament a zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego"},"content":{"rendered":"\n

Czym s\u0105 zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego?<\/u><\/strong>

<\/p>\n\n\n\n

Zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego to zagadnienie doskonale znane prawnikom, natomiast w \u015bwiadomo\u015bci nieprawnik\u00f3w obecne jest raczej pobie\u017cnie.

<\/p>\n\n\n\n

Najpro\u015bciej rzecz ujmuj\u0105c, zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego to klauzula o charakterze og\u00f3lnym, zwana r\u00f3wnie\u017c klauzul\u0105 generaln\u0105. Zasady te odwo\u0142uj\u0105 si\u0119 do ocen i regu\u0142 post\u0119powania funkcjonuj\u0105cych w danym spo\u0142ecze\u0144stwie, grupie czy te\u017c \u015brodowisku<\/strong>. Funkcjonuj\u0105 one nie z samej mocy stanowienia prawa, ale z moralnego uzasadnienia. Chodzi tu wi\u0119c o regu\u0142y post\u0119powania nieb\u0119d\u0105ce normami prawnymi w aspekcie czysto formalnym, za\u015b wola ich przestrzegania wynika z mocy nawyku spo\u0142ecznego<\/em><\/strong>. Ten z kolei mo\u017ce by\u0107 r\u00f3\u017cnie oceniany z punktu widzenia etycznego.

<\/p>\n\n\n\n

Klauzula generalna zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego odnosi si\u0119 nie tylko do konstytucyjnych warto\u015bci, ale w szerokiej perspektywie odwo\u0142uje si\u0119 do dziedzictwa kultury europejskiej. Opiera si\u0119 ona na postawie wzajemnego zaufania, \u017cyczliwo\u015bci, uczciwo\u015bci i s\u0142u\u017cebno\u015bci, r\u00f3wnie\u017c w sferze dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej w ustroju spo\u0142ecznej gospodarki rynkowej<\/strong>.

<\/p>\n\n\n\n

Literatura prawnicza wyra\u017anie odr\u00f3\u017cnia zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego od klauzuli dobrych obyczaj\u00f3w<\/em>. Pomi\u0119dzy ich zakresem tre\u015bciowym zachodzi niew\u0105tpliwie du\u017ca zbie\u017cno\u015b\u0107, cho\u0107 nie s\u0105 to poj\u0119cia to\u017csame. Zbie\u017cno\u015b\u0107 polega na tym, \u017ce w obu wypadkach mamy do czynienia z odes\u0142aniem do ocen uwzgl\u0119dniaj\u0105cych przyj\u0119te w spo\u0142ecze\u0144stwie warto\u015bci oraz zasady przyzwoitego zachowania. W klauzuli zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego du\u017c\u0105 donios\u0142o\u015b\u0107 maj\u0105 jednak elementy moralno\u015bci publicznej<\/strong>, co czyni t\u0119 klauzul\u0119 poj\u0119ciem znacznie szerszym tre\u015bciowo.

<\/p>\n\n\n\n

Szczeg\u00f3lna donios\u0142o\u015b\u0107 zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego widoczna jest w ich funkcji kontrolnej wobec czynno\u015bci prawnych (art. 58 \u00a7 2 k.c.).<\/strong> Niewa\u017cna jest bowiem czynno\u015b\u0107 prawna, kt\u00f3ra sprzeczna jest z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego. Przepis ten ma zastosowanie r\u00f3wnie\u017c do czynno\u015bci z zakresu prawa spadkowego i rodzinnego, albowiem odwo\u0142anie si\u0119 do zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego ma charakter uniwersalny. Wypada zwr\u00f3ci\u0107 jednak uwag\u0119, \u017ce pomimo niew\u0105tpliwie istotnej roli, jak\u0105 zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego odgrywaj\u0105 w systemie prawa cywilnego, zbyt pochopne odwo\u0142ywanie si\u0119 do tego systemu norm niesie ze sob\u0105 r\u00f3wnie\u017c niebezpiecze\u0144stwa. Gdyby bowiem przyj\u0119to, \u017ce ju\u017c sam nawyk spo\u0142eczny uzasadnia\u0142by niewa\u017cno\u015b\u0107 czynno\u015bci prawnej, to w spos\u00f3b ra\u017c\u0105cy utrudni\u0142oby to racjonalny rozw\u00f3j stosunk\u00f3w spo\u0142ecznych prawnie chronionych.<\/strong>

<\/p>\n\n\n\n

Podkre\u015bli\u0107 nale\u017cy, \u017ce klauzula zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego nie odnosi si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do wa\u017cno\u015bci czynno\u015bci prawnych.Przepisy kodeksu cywilnego zdaj\u0105 si\u0119 tworzy\u0107 trzy grupy przepis\u00f3w dotycz\u0105cych tej kwestii.<\/strong>

<\/p>\n\n\n\n

W pierwszej grupie<\/strong> wyst\u0119puj\u0105 przepisy, w kt\u00f3rych sprzeczno\u015b\u0107 z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego wywo\u0142uje negatywne konsekwencje dla osoby naruszaj\u0105cej. W grupie tej, opr\u00f3cz wspomnianego przepisu art. 58 \u00a7 2 k.c. wymieni\u0107 mo\u017cna tak\u017ce zakaz nadu\u017cycia prawa podmiotowego (art. 5 k.c.), kryterium wyznaczaj\u0105ce granice swobody um\u00f3w (art. 3531<\/sup> k.c.) czy te\u017c post\u0119powanie sprzeczne z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego jako jedna z przyczyn wydziedziczenia (art. 1008 pkt 1 k.c.). 

<\/p>\n\n\n\n

Do drugiej grupy<\/strong> zaliczy\u0107 nale\u017cy te przepisy, w kt\u00f3rych powstanie, zmian\u0119 lub ustanie konkretnego prawa lub zobowi\u0105zania uzale\u017cniono od oceny zgodno\u015bci stosunku prawnego z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego. Mowa tu przede wszystkim o przepisach pozwalaj\u0105cych na zmian\u0119 tre\u015bci istniej\u0105cego zobowi\u0105zania, a nawet w wyj\u0105tkowych sytuacjach rozwi\u0105zanie umowy (art. 3571<\/sup> k.c.). 

<\/p>\n\n\n\n

Trzecia grupa<\/strong> obejmuje za\u015b przepisy odsy\u0142aj\u0105ce do zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego, kt\u00f3re stanowi\u0105 kryterium pozwalaj\u0105ce na doprecyzowanie tre\u015bci stosunku prawnego. W tej grupie nale\u017cy wskaza\u0107 na przepis, wed\u0142ug kt\u00f3rego czynno\u015b\u0107 prawna wywo\u0142uje skutki nie tylko w niej wyra\u017cone, ale tak\u017ce te, kt\u00f3re wynikaj\u0105 z zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego (art. 56 k.c.).


<\/p>\n\n\n\n

Czy testament mo\u017ce by\u0107 sprzeczny z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego?<\/u><\/strong>

<\/p>\n\n\n\n

Na gruncie powy\u017cszych rozwa\u017ca\u0144 rodzi si\u0119 oczywiste pytanie \u2013 czy rozrz\u0105dzenia testamentowe, kt\u00f3re wy\u0142\u0105czaj\u0105 najbli\u017cszych cz\u0142onk\u00f3w rodziny spadkodawcy od dziedziczenia mog\u0105 by\u0107 z tego powodu uznane za sprzeczne z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego i w konsekwencji niewa\u017cne.

<\/p>\n\n\n\n

W sferze stosunk\u00f3w prawnych dotycz\u0105cych dziedziczenia siln\u0105 ochron\u0105 obejmuje si\u0119 nie tylko ochron\u0119 najbli\u017cszej rodziny spadkodawcy, ale r\u00f3wnie\u017c jego szerok\u0105 autonomi\u0119 woli<\/strong>. Realizacj\u0119 tej ochrony zapewni\u0107 maj\u0105 szczeg\u00f3lne rozwi\u0105zania prawne. 

<\/p>\n\n\n\n

Nie powinno budzi\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci, \u017ce testament jako czynno\u015b\u0107 prawna podlega rygorowi ustawowemu, dotycz\u0105cemu przes\u0142anek jego wa\u017cno\u015bci. Pomijaj\u0105c w tym miejscu aspekty formalne testamentu, aby by\u0142 on wa\u017cny jego tre\u015b\u0107 nie mo\u017ce by\u0107 sprzeczna z prawem, zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego ani te\u017c nie mo\u017ce zmierza\u0107 do obej\u015bcia ustawy. Odwo\u0142anie do przepisu og\u00f3lnego art. 58 k.c. jest tu jaskrawo widoczne.

<\/p>\n\n\n\n

Nale\u017cy jednak zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na dominuj\u0105cy w nauce prawniczej pogl\u0105d, \u017ce powo\u0142anie do dziedziczenia osoby obcej, z pomini\u0119ciem spadkobierc\u00f3w ustawowych, nie mo\u017ce zosta\u0107 uznane za sprzeczne z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego<\/strong>. Dotyczy to przede wszystkim najbli\u017cszych krewnych spadkodawcy. Ich interesy chronione s\u0105 bowiem przez przepisy reguluj\u0105ce instytucj\u0119 zachowku, a wi\u0119c przepisy szczeg\u00f3lne, maj\u0105ce pierwsze\u0144stwo przed regu\u0142ami og\u00f3lnymi. Nie jest wi\u0119c mo\u017cliwe uznanie za sprzeczne z nimi rozrz\u0105dzenia testamentowego, kt\u00f3re mog\u0142oby by\u0107 krzywdz\u0105ce dla rodziny spadkodawcy.

<\/p>\n\n\n\n

Warto zaznaczy\u0107, \u017ce pogl\u0105d ten zdaje si\u0119 by\u0107 ugruntowany r\u00f3wnie\u017c w wieloletniej praktyce orzeczniczej S\u0105du Najwy\u017cszego. W orzeczeniu z dnia 9 lutego 1961, sygn. akt I CR 365\/60, LEX nr 1632608 S\u0105d Najwy\u017cszy \u2013 orzekaj\u0105c jeszcze na kanwie nieobowi\u0105zuj\u0105cych ju\u017c przepis\u00f3w wprowadzonych dekretem z dnia 8 pa\u017adziernika 1946 r. prawo spadkowe \u2013 przedstawi\u0142 stanowisko, wedle kt\u00f3rego polskie prawo spadkowe ho\u0142duje zasadzie wolno\u015bci testowania<\/strong>, polegaj\u0105cej na tym, \u017ce testator mo\u017ce swobodnie decydowa\u0107 o tym, komu chce przekaza\u0107 sw\u00f3j maj\u0105tek na wypadek \u015bmierci, a swobod\u0119 t\u0119 ograniczaj\u0105 jedynie przepisy dotycz\u0105ce zachowku.

<\/p>\n\n\n\n

Ciekawie w tej kwestii wypowiedzia\u0142 si\u0119 S\u0105d Okr\u0119gowy w Warszawie w uzasadnieniu postanowienia z dnia 25 lutego 2015 r., sygn. akt V Ca 1477\/14.  Wskaza\u0142 on bowiem, \u017ce nie stanowi naruszenia zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego pomini\u0119cie w testamencie jednego syna i powo\u0142anie do dziedziczenia ca\u0142ego maj\u0105tku drugiego syna. Rozrz\u0105dzenia tego rodzaju mieszcz\u0105 si\u0119 w granicach swobody testowania i s\u0105 przejawem emocjonalnego i uczuciowego nastawienia spadkodawcy w stosunku do konkretnych os\u00f3b. Mog\u0105 one stanowi\u0107 wyraz d\u0105\u017cenia do ukarania lub nagrodzenia poszczeg\u00f3lnych os\u00f3b, ch\u0119ci zabezpieczenia ich interes\u00f3w lub zachowania maj\u0105tku<\/strong>. S\u0105d podkre\u015bli\u0142 nadto, \u017ce wykonywanie prawa do swobodnego kszta\u0142towania rozrz\u0105dze\u0144 testamentowych obj\u0119te jest domniemaniem<\/strong>, \u017ce testator czyni ze swego prawa u\u017cytek zgodny z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego.

<\/p>\n\n\n\n

Zdaniem S\u0105du nie mo\u017cna uzna\u0107 samego zapisania maj\u0105tku tylko jednemu ze spadkobierc\u00f3w ustawowych za naruszaj\u0105ce zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego, skoro w\u0142a\u015bnie instytucja testamentu zosta\u0142a wprowadzona po to, aby umo\u017cliwi\u0107 rozrz\u0105dzenie spadkiem poza porz\u0105dkiem ustawowym<\/strong>, a wi\u0119c poza najbli\u017csz\u0105 rodzin\u0105, natomiast zgodnie z rzeczywist\u0105 i swobodn\u0105 wol\u0105 spadkodawcy w tym zakresie.

<\/p>\n\n\n\n

Z drugiej jednak strony nie mo\u017cna nie zauwa\u017cy\u0107 pojawiaj\u0105cego si\u0119 w pi\u015bmiennictwie pogl\u0105du bardziej liberalnego, mianowicie \u017ce mo\u017cliwo\u015b\u0107 podwa\u017cania wa\u017cno\u015bci rozrz\u0105dze\u0144 testamentowych na podstawie kryteri\u00f3w oceny wynikaj\u0105cych z zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego, je\u015bliby uzna\u0107 za dopuszczalne,<\/strong> powinno by\u0107 ograniczone do wyj\u0105tkowych przypadk\u00f3w<\/strong>. Normy wynikaj\u0105ce z art. 58 k.c. mog\u0105 by\u0107 w\u00f3wczas postrzegane jako \u015brodek ostateczny<\/em>. 

<\/p>\n\n\n\n

Nie mo\u017cna bowiem wykluczy\u0107, \u017ce w konkretnych wypadku powo\u0142anie do dziedziczenia osoby obcej z pomini\u0119ciem spadkobierc\u00f3w ustawowych mo\u017ce by\u0107 uznane, na gruncie warto\u015bci przyj\u0119tych w spo\u0142ecze\u0144stwie, za tak ra\u017c\u0105co niesprawiedliwe, \u017ce nale\u017ca\u0142oby uzna\u0107 je za sprzeczne z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego<\/strong> \u2013 a wi\u0119c w konsekwencji niewa\u017cne. 

<\/p>\n\n\n\n

Mowa tu jednak o sytuacjach wyj\u0105tkowych. Niew\u0105tpliwie nie wystarczy\u0142by sam fakt pomini\u0119cia w rozrz\u0105dzeniach testamentowych najbli\u017cszej rodziny spadkodawcy, bowiem takie uj\u0119cie stanowi\u0142oby istotne naruszenie zasady swobody testowania<\/strong>. Z pewno\u015bci\u0105 konieczne by\u0142oby r\u00f3wnoczesne wyst\u0105pienie kilku przes\u0142anek. Po pierwsze<\/strong>, spadkobiercy ustawowi musieliby znale\u017a\u0107 si\u0119 w wyj\u0105tkowo trudnej sytuacji \u2013 na przyk\u0142ad niepe\u0142nosprawno\u015b\u0107. Po drugie<\/strong>, rozrz\u0105dzenia spadkodawcy, pomimo ochrony, jak\u0105 najbli\u017cszej rodzinie gwarantuje zachowek, spowoduj\u0105 dla tych os\u00f3b skutki ra\u017c\u0105co krzywdz\u0105ce. Po trzecie<\/strong>, rozrz\u0105dzenia testamentowe mog\u0142yby by\u0107 uznane przez obiektywnego obserwatora lub te\u017c rozs\u0105dnie dzia\u0142aj\u0105cego spadkodawc\u0119 za nadu\u017cycie swobody testowania \u2013 na przyk\u0142ad powo\u0142anie do dziedziczenia stowarzyszenia pokerowego. Bez znaczenia pozostaje w\u00f3wczas to, czy spadkodawca dzia\u0142a\u0142 celowo przeciw interesom swojej rodziny, wystarczy\u0142aby bowiem znajomo\u015b\u0107 okoliczno\u015bci pozwalaj\u0105cych na negatywn\u0105 ocen\u0119 jego dzia\u0142ania.

<\/p>\n\n\n\n

Pogl\u0105d ten, je\u017celi nawet nieakceptowalny, to w moim przekonaniu zas\u0142uguje na to, by sta\u0107 si\u0119 przedmiotem szerszej dyskusji. Za mo\u017cliwo\u015bci\u0105 uznania rozrz\u0105dze\u0144 testamentowych za sprzeczne z zasadami wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego mo\u017ce przemawia\u0107 fakt, i\u017c \u017cadna z zasad prawa cywilnego, jak cho\u0107by zasada swobody um\u00f3w czy te\u017c pacta sunt servanta<\/em>, nie ma charakteru bezwzgl\u0119dnego<\/strong>. Nie ma zatem powodu, aby akurat taki charakter przypisa\u0107 zasadzie swobody testowania.

<\/p>\n\n\n\n

Literatura:<\/p>\n\n\n\n

1. Z. Radwa\u0144ski i M. Zieli\u0144ski, Klauzule generalne w prawie prywatnym<\/em> [w:] System prawa prywatnego, tom I. Prawo Cywilne. Cz\u0119\u015b\u0107 og\u00f3lna<\/em> (red. M. Safjan), Warszawa 2012<\/p>\n\n\n\n

2. M. Goettel, Prawo cywilne \u2013 zagadnienia wprowadzaj\u0105ce <\/em>[w:] Prawo cywilne. Zarys wyk\u0142adu<\/em> (red. M. Goettel), Warszawa 2016<\/p>\n\n\n\n

3. M. Safian, Czynno\u015bci prawne<\/em> [w:] Kodeks cywilny, tom I. Komentarz do art. 1-44910<\/sup><\/em> (red. K. Pietrzykowski), Warszawa 2015<\/p>\n\n\n\n

4. A. Kawa\u0142ko i H. Witczak, Prawo cywilne\u2026<\/em>, Warszawa 2008<\/p>\n\n\n\n

5. M. Gutowski, Czynno\u015bci prawne<\/em> [w:] Kodeks cywilny, tom I. Komentarz do art. 1-44911<\/sup> <\/em>(red. M. Gutowski), Warszawa 2016<\/p>\n\n\n\n

6. A. Brzozowski, W. J. Kocot, E. Skowro\u0144ska-Bocian, Prawo cywilne. Cz\u0119\u015b\u0107 og\u00f3lna,<\/em> Warszawa 2015<\/p>\n\n\n\n

7. A. Dyoniak, Ochrona rodziny w razie \u015bmierci jednego z ma\u0142\u017conk\u00f3w,<\/em> Pozna\u0144 1990<\/p>\n\n\n\n

8. P. Ksi\u0119\u017cak,\u00a0Prawo spadkowe<\/em>, Warszawa 2017<\/p>\n\n\n\n

9. P. Ksi\u0119\u017cak,\u00a0Zachowek w polskim prawie spadkowym<\/em>, Warszawa 2012<\/p>\n\n\n\n

<\/div><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czym s\u0105 zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego? Zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego to zagadnienie doskonale znane prawnikom, natomiast w \u015bwiadomo\u015bci nieprawnik\u00f3w obecne jest raczej pobie\u017cnie. Najpro\u015bciej rzecz ujmuj\u0105c, zasady wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego to klauzula o charakterze og\u00f3lnym, zwana r\u00f3wnie\u017c klauzul\u0105 generaln\u0105. Zasady te odwo\u0142uj\u0105 si\u0119 do ocen i regu\u0142 post\u0119powania funkcjonuj\u0105cych w danym spo\u0142ecze\u0144stwie, grupie czy te\u017c \u015brodowisku. Funkcjonuj\u0105 one nie z samej mocy stanowienia prawa, ale z moralnego uzasadnienia. Chodzi tu wi\u0119c o regu\u0142y post\u0119powania nieb\u0119d\u0105ce normami prawnymi w aspekcie czysto formalnym, za\u015b wola ich przestrzegania wynika z mocy nawyku spo\u0142ecznego. Ten z kolei mo\u017ce by\u0107 r\u00f3\u017cnie oceniany z punktu widzenia etycznego. Klauzula generalna zasad wsp\u00f3\u0142\u017cycia spo\u0142ecznego odnosi si\u0119 nie tylko<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":376,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":["post-390","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-prawo-spadkowe"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/390","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=390"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/390\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":404,"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/390\/revisions\/404"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/376"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=390"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=390"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krystkiewicz.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=390"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}